Deficyt handlowy stymuluje wzrost gospodarczy w dwojaki sposób

Długookresowe przyspiesznie wzrostu gospodarczego w krajach znajdujących się na niższym poziomie rozwoju niż ich partnerzy handlowi, odbywa się przez podniesienie stopy inwestycji, oraz przyspieszoną absorpcję postępu technicznego.

Deficyt handlowy stymuluje wzrost gospodarczy w dwojaki sposób. Po pierwsze pozwala wykorzystywać oszczędności zagraniczne. Drugi sposób wynika z faktu, iż jeżeli dany kraj znajduje się na niższyn poziomie rozwoju niż jego partnerzy handlowi, to posiada również znacznie niższy poziom technologiczny. Ta luka technologiczna stanowi więc swego rodzaju szansę, gdyż sprawia, że poprzez import następuje absorpcja postępu technicznego znacznie bardziej zaawansowanego niż występujący dotąd w danym kraju. Ewentualny wzrost zadłużenia przynosi więc możliwość znacznego podniesienia poziomu technicznego gospodarki – jej modernizację. Długotrwały, czy wręcz chroniczny deficyt handlowy umożliwia dokonanie skoku rozwojowego i przejście do salda dodatniego.

Warunkiem jest jednak to, by przyspieszeniu ulegał przede wszystkim import dóbr kapitałowych, by nie opierać się w zbyt dużym stopniu na oszczędnościach zagranicy , ale przede wszystkim krajowych, by dynamicznie rosły efektywnie alokowane nakłady inwestycyjne i by proces inwestycyjny przebiegał sprawnie, bez zakłóceń.

Chodzi oto by wykorzystać znany w teorii mechanizm naczyń połączonych. J. Pajestka stwierdza, iż w rozprzestrzenianiu się cywilizacji w świecie działają z jednej strony siły polaryzacyjne, a z drugiej działa mechanizm naczyń połączonych, który daje efekt wyrównywania poziomów cywilizacyjnych, a w konsekwencji ekonomicznych16. Działanie sił polaryzacyjnych wynika z odrębności kulturowych i instytucjonalnych, dystansu przestrzennego czy mechanizmu dominacji- zależności, działającego między centrum i peryferiami. Mechanizm zależności Polski od centrum wykształcił się w wiekach XVI i XVII, gdy Polska była głównym dostawcą zboża do Europy Zachodniej, 1/4 zapotrzebowania na zboże Holandii pokrywały dostawy z Polski17. W Polsce dysponującej dużymi nadwyżkami zboża, nie było wystarczających bodźców by rozwijać przemysł, można było bowiem kupować wyroby przemysłowe w zamian za sprzedane zboże. Podobnie nie było tych bodźców w Hiszpanii, która dysponowała olbrzymimi zasobami złota pochodzącymi z Nowego Świata. Handel zagraniczny przyczyniał się więć do peryferalizacji obu tych krajów.

Leave a Reply