Występujące obecnie w Polsce tendencje – wnioski

Występujące obecnie w Polsce tendencje, doświadczenia innych krajów oraz stojące przed naszym krajem wyzwania pozwalają na sformułowanie następujących wniosków:

– 1) Trwały, dynamiczny wzrost gospodarczy może zapewnić jedynie realizacja proeksportowej strategii rozwoju. Wzrost eksportu będzie można stymulować głównie w sposób pośredni, poprzez pobudzanie rozwoju potencjału eksportowego, a więc przede wszystkim przez:

– doskonalenie infrastruktury rynkowej i technicznej,

– odwrócenie procesu degradacji nauki i promowanie wdrożeń pstępu technicznego,

– sprzyjanie rozwojowi kapitału ludzkiego i rzeczowego,

– zapewnienie sprawnego systemu informacyjnego dla eksporterów i rozwoju systemu ubezpieczń eksportowych.

– 2) Handel zagraniczny będzie odgrywał ważną rolę w procesie rekonstrukcji technicznej, technologicznej i organizacyjnej gospodarki Polski, a jednocześnie jego dalszy rozwój będzie uzależniony od pomyślnego przebiegu tego procesu. Istnieją podstawy do przewidywania, iż utrzyma się wysoka wartość współczynnika elastyczności tempa wzrostu obrotów handlu zagranicznego względem tempa wzrostu PKB, choć może on ulec stopniowemu obniżeniu z 3 do 2. Trudno spodziewać się długotrwałego tempa wzrostu wolumenu obrotów towarowych bliskiego 20%, co miało miejsce w ostatnich trzech latach, natomiast bardziej realne wydaje się utrzymanie dotychczasowego tempa wzrostu PKB.

– 3) W strukturze obrotów handlu zagranicznego będzie nadal rosło znaczenie handlu wewnątrzgałęziowego, kosztem handlu międzygałęziowego. Gospodarka Polski będzie się bowiem stopniowo zmieniała z komplementarnej na substytucyjną wobec

Unii Europejskiej. W wyniku tego procesu rósł będzie w polskim eksporcie udziął wyrobów naukochłonnych kosztem udziału wyrobów praco- kapitało- i energochłonnych.

– 4) Integracja handlu rolnego z UE stanowi dla polskiego rolnictwa poważne wyzwanie, mimo zdecydowanej poprawy jego efektywności w okresie transformacji systemowej (nie dotyczy to wydajności pracy). Aby została zachowana jego konkurencyjność, poprawa sytuacji materialnej pracujących w rolnictwie musi łączyć się ze stopniowym zmniejszaniem ich liczby.

– 5) Choć nadal w eksporcie będą dominować wyroby przemysłowe, należy spodziewać się szczególnie wysokiej dynamiki eksportu usług. Udział tego sektora w polskim eksporcie wynióśł w trzech pierwszych kwartałach 1996 r. zaledwie 12,2%, podczas gdy w eksporcie światowym wynosi 20,5%.

– 6) Napływające inwestycje zagraniczne, a po uzyskaniu członkostwa w UE także otrzymywane wysokie transfery, będą wywierać presję na realną aprecjację złotego. Może to prowadzić do pogłębienia deficytu handlowego i w krótkim okresie do zwolnienia tempa wzrostu gospodarczego. Z drugiej strony będzie to przyczyniało się do ograniczenia inflacji, a więc wypełnieniu warunków uczestnictwa w unii walutowej. Uczestnictwo to będzie natomiast sprzyjało dalszej poprawie konkurencyjności naszej gospodarki.

– 7) Deficyt handlowy będzie w długim okresie sprzyjał dynamizacji wzrostu gospodarczego, pod warunkiem jednak wysokiej dynamiki nakładów inwesytycyjnych i umiejętnego wykorzystania „mechanizmu naczyń połączonych” do transferu nowoczesnych technik, technologii, umiejętności menedżerskich itd.

– 8) Integracja z UE nie kryje w sobie ryzyka peryferalizacji Polski m.in. z uwagi na przewidziane już w Układzie Europejskim zapewnienie swobodnego przepływu kapitału między Polską i Unią. Kapitał będzie przepływał do Polski z uwagi na niższe u nas koszty siły roboczej.

Leave a Reply